Zasada pisowni · online i do druku
Przecinki: kiedy stawiać przecinek
Przecinek dzieli zdanie na części, żeby łatwiej je było przeczytać. Najczęściej stawiamy go przed spójnikami, które zaczynają nową część zdania: ale, że, który, żeby, ponieważ. Poniżej są najważniejsze zasady, a przy każdym słowie osobna strona z krótkim dyktandem, które sprawdza też przecinki.
Ćwicz z nami
Nasze gotowe materiały z serwisu Nie każ mu liczyć!: zajrzyj do darmowej próbki, zanim zdecydujesz.
-
Znaki interpunkcyjnekartkówka, polski kl. 4
Cały pakiet grup B, C, D i E za 3,90 zł. Kartkówka z języka polskiego dla uczniów klasy 4: kropka, znak zapytania, wykrzyknik, przecinek, cudzysłów, dwukropek, nawias. Cztery arkusze ucznia i cztery osobne klucze z odpowiedziami. Pobierz darmową grupę A .
-
Przecinek w zdaniu pojedynczym i złożonymkartkówka, polski kl. 5
Cały pakiet grup B, C, D i E za 3,90 zł. Kartkówka z języka polskiego dla uczniów klasy 5: wyliczenie, wołacz, przecinek przed spójnikami, zdania bez przecinka. Cztery arkusze ucznia i cztery osobne klucze z odpowiedziami. Pobierz darmową grupę A .
-
Przecinek, dialog, wielka literakartkówka, polski kl. 6
Cały pakiet grup B, C, D i E za 3,90 zł. Kartkówka z języka polskiego dla uczniów klasy 6: przecinek w zdaniu pojedynczym, zapis dialogu, wielka i mała litera. Cztery arkusze ucznia i cztery osobne klucze z odpowiedziami. Pobierz darmową grupę A .
-
Przecinek w zdaniu pojedynczym i złożonymkartkówka, polski kl. 8
Cały pakiet grup B, C, D i E za 3,90 zł. Kartkówka z języka polskiego dla uczniów klasy 8: wyliczenia, wołacz, dopowiedzenia, spójniki, zdania składowe. Cztery arkusze ucznia i cztery osobne klucze z odpowiedziami. Pobierz darmową grupę A .
-
Interpunkcja, klasy 4–611 kart pracy PDF z kluczem
11 kart pracy z języka polskiego dla klas 4–6: kropka, pytajnik, wykrzyknik, przecinek w wyliczeniu i w zdaniu złożonym, wołacz, dialog. Na końcu test sprawdzający, a do wszystkich kart jest klucz odpowiedzi.
-
Polski na egzamin ósmoklasisty: interpunkcja, ortografia14 kart
14 kart pracy z języka polskiego do egzaminu ósmoklasisty: przecinek w zdaniu pojedynczym i złożonym, imiesłowowy równoważnik, znaki interpunkcyjne, ortografia. Na końcu test sprawdzający, a do wszystkich kart jest klucz odpowiedzi.
Przecinek przed konkretnymi słowami
- „dlatego że”Przecinek stawiamy przed „dlatego że” albo przed...
- „mimo że”Przecinek stawiamy przed całym „mimo że”, a nie przed „że”.
- przed „natomiast”Przed „natomiast” stawiamy przecinek, gdy łączy dwie...
- przed „albo”Przed pojedynczym „albo” nie stawiamy przecinka....
- przed „ale”Przed „ale” zawsze stawiamy przecinek.
- przed „ani”Przed pojedynczym „ani” nie stawiamy przecinka....
- przed „gdy”Przed „gdy” stawiamy przecinek.
- przed „iż”Przed „iż” zawsze stawiamy przecinek, tak samo jak...
- przed „jak”Przed „jak” stawiamy przecinek, gdy dalej jest czasownik.
- przed „który”Przed „który”, „która”, „które” zawsze stawiamy przecinek.
- przed „lecz”Przed „lecz” zawsze stawiamy przecinek.
- przed „niż”Przed „niż” stawiamy przecinek tylko wtedy, gdy...
- przed „ponieważ”Przed „ponieważ” zawsze stawiamy przecinek.
- przed „że”Przed „że” zawsze stawiamy przecinek.
- przed „żeby”Przed „żeby” stawiamy przecinek.
Zasady pisowni
-
Przecinek przed „że”, „żeby”, „ponieważ”, „gdy”
Ortuś wyjaśnia
Te słowa zaczynają nową część zdania z własnym czasownikiem. Przed nimi stawiamy przecinek. Gdy zdanie od nich się zaczyna, przecinek stawiamy po tej części.
- Wiem, że wrócisz.
- Przyszedł, żeby pomóc.
- Gdy wrócisz, zadzwoń.
-
Przecinek przed „który”
Ortuś wyjaśnia
Przed „który”, „która”, „które” zawsze stawiamy przecinek. Gdy taka część jest w środku zdania, zamykamy ją drugim przecinkiem.
- Mam psa, który lubi kości.
- Książka, którą czytam, jest gruba.
-
Przecinek przed „ale”, „lecz”, „natomiast”
Ortuś wyjaśnia
Gdy dwie części zdania są sobie przeciwstawione, przed słowem, które je łączy, stawiamy przecinek.
- Było zimno, ale słonecznie.
- Nie spał, lecz czytał.
-
Bez przecinka przed „i”, „oraz”, „lub”, „albo”, „ani”
Ortuś wyjaśnia
Przed pojedynczym „i”, „oraz”, „lub”, „albo”, „ani” przecinka nie stawiamy. Wyjątek: gdy to słowo się powtarza, przecinek stawiamy przed drugim.
- Kupiłam chleb i mleko.
- Weź jabłko albo gruszkę.
- Nie lubię ani mleka, ani kakao.
-
Przecinek w wyliczeniu
Ortuś wyjaśnia
Gdy wymieniamy kilka rzeczy, oddzielamy je przecinkami. Przed ostatnią, jeśli łączy ją „i”, przecinka już nie ma.
- Na stole leżały jabłka, gruszki i śliwki.
-
Przecinek po zwrocie do kogoś
Ortuś wyjaśnia
Imię albo zwrot, którym się do kogoś zwracamy, oddzielamy przecinkiem.
- Ola, chodź tutaj!
- Dzień dobry, pani Aniu.
Darmowa gra do ortografii
Ćwicz z Ortusiem
W grze Ortuś jest tryb z przecinkami: dziecko decyduje, gdzie postawić przecinek, a przy błędzie od razu widzi zasadę.
- ponad 4500 wyrazów
- 360 dyktand
- zasada przy każdym błędzie
- iPhone, Android i przeglądarka
Gra z Ortusiem: gdzie postawić przecinek?
Wybieraj pisownię, a przy każdym błędzie Ortuś od razu pokaże zasadę.
Jak ćwiczyć
Najprościej szukać w zdaniu czasowników: gdy są dwa, zwykle potrzebny jest przecinek między częściami. Ćwiczcie po jednym słowie dziennie, na przykład dziś „że”, jutro „który”. Po dyktandzie dziecko czyta swój tekst na głos i robi pauzę tam, gdzie postawiło przecinek. Jeśli pauza brzmi dziwnie, warto sprawdzić zasadę jeszcze raz.
Pytania rodziców
Kiedy stawiamy przecinek?
Najczęściej przed spójnikami, które zaczynają nową część zdania z czasownikiem: że, żeby, ponieważ, gdy, który, oraz przed ale i lecz. Przecinkami oddzielamy też elementy wyliczenia i zwroty do kogoś.
Czy przed „i” stawiamy przecinek?
Zwykle nie. Przecinek stawiamy dopiero przed powtórzonym „i” albo gdy przed „i” kończy się wtrącenie.
Czy przed „jak” zawsze jest przecinek?
Nie. Przecinek stawiamy, gdy po „jak” jest czasownik, na przykład „Patrzyłem, jak pada śnieg”. W porównaniu bez czasownika, jak „biały jak śnieg”, przecinka nie ma.